Monique Klerkx stond niet te springen om een interview. “Is het zo speciaal dat ik 40 jaar verloskundige ben?” vroeg ze zich af. Er zijn zoveel mensen die zo’n jubileum vieren. Waarom geen secretaresse of bakker? Haar collega’s van Verloskundigen Oosterhout dachten daar toch anders over. “Monique zet nu al de derde generatie in Oosterhout op de wereld en dat verdient extra aandacht,” tipten zij Weekblad Oosterhout. Dus ging onze correspondent met de jubilaris in gesprek. Na veel aandringen.

“Als verloskundige heb ik een prachtig en dankbaar beroep. Ik maak deel uit van een van de belangrijkste gebeurtenissen in een leven, de geboorte van een kind,” zegt Monique. “Maar ík doe het werk niet. Ik begeleid de vrouwen alleen. Ik vertel hun dat hun lijf iets heftigs gaat meemaken. Een goede voorbereiding is heel belangrijk. En als een vrouw zich zorgen maakt over iets wat er gewoon bij hoort, kan ik haar geruststellen.” Tegenwoordig is er een bevalplan. “Maar een geboorte is natuurlijk geen reisplan, waarbij de vertrektijden vaststaan. Eerder noem ik het een wensenlijst. Liever geen knip of medicijnen. Tja, soms moet dat toch.”

Veilig

Toen zij in 1986 van de opleiding kwam, waren er meer thuisbevallingen dan tegenwoordig. Zo’n 21% van de vrouwen bevalt nu thuis. In 2021 werd de thuisbevalling als Nederlandse traditie zelfs uitgeroepen tot immaterieel erfgoed. Toch is Monique als verloskundige niet per se de promotor van dit fenomeen. “Het gaat erom dat je bevalt waar jij je het prettigste voelt,” zegt ze. Of dat nu poliklinisch is, in het geboortehotel of thuis dat maakt haar niet uit. “Als het maar veilig gebeurt.”

Want de thuisbevalling is niet alleen maar een succesverhaal. Rond 2000 had Nederland nog een relatief hoog babysterftecijfer, vergeleken met andere Europese landen. Toen liep het soms mis als een thuisbevallende vrouw alsnog naar het ziekenhuis moest en de overdracht met de gynaecoloog niet goed verliep. Monique zat namens de verloskundigen aan de tekentafel van het verbeterplan. Zo ontstond de integrale geboortezorg en Annature, de organisatie die deze zorg sinds 2016 in de regio coördineert. Tegenwoordig werken verloskundigen en gynaecologen naadloos samen: alle zorgverleners hanteren één dossier. Ook belangrijk, hun vergoeding wordt onderling verdeeld.

Partner

Natuurlijk ontkomen we niet aan de vraag over de meest bijzondere bevallingen. Ook hier reageert Monique met professionele terughoudendheid. “Alle bevallingen zijn bijzonder. Ik sta aan de wieg van de transitie van een stelletje dat een gezin wordt. Hun leven staat helemaal op zijn kop. Ja, ook voor de partner.” Diens rol is in de loop van die 40 jaar enorm veranderd. “Zijn taken waren ooit de navelstreng doorknippen en aangifte doen.” Toen kreeg hij twee dagen verlof en tegenwoordig is er gelukkig geboorte- en ouderschapsverlof. “De partner is nu meer gezinsmanager. Maar ook dat blijft pittig, als die na een gebroken nacht weer op het werk wordt verwacht. Die loopt dan op zijn tandvlees.”

Terugkomend op de vraag over die bijzondere bevalling. Ze lacht en denkt na. “Een alleenstaande moeder had haar ouders gevraagd bij de bevalling aanwezig te zijn. Tijdens de geboorte zocht ze steun bij haar vader en sloeg haar armen om zijn nek. Dat vond ik heel bijzonder.” Monique komt bij veel gezinnen thuis, waar ze soms zorgwekkende situaties aantreft. “Sociale problematiek, huiselijk geweld. Daar wordt dan een baby’tje geboren. Dat gaat me echt aan het hart.” De gemeente Oosterhout ondersteunt het programma ‘Kansrijke start’, waar gezinnen hulp kunnen krijgen van de jeugdgezondheidszorg. Dan hoop je dat er iets verandert.

Volgend jubileum

Terug naar de jubilaris. Hoelang gaat Monique nog door? “Ik ga nog een paar jaar door.” En daarna? “Ik word er niet leuker op als ik niets te doen heb,” zegt ze lachend. Dus zal ze zeker actief blijven. Naast golfen en creatieve activiteiten is er dan misschien ergens een leuke bestuursfunctie. Maar voorlopig gaat ze nog de volgende generatie Oosterhouters op de wereld zetten. En dan op 6 maart 2028 vieren dat ze in Oosterhout 40 jaar in het vak zit. Eerst was dat in de praktijk aan de Lijndonk en Werkmansbeemd, nu in de Sint Antoniusstraat. Of al die duizenden Oosterhouters die ze als baby mocht begroeten welkom zijn, is maar de vraag. Dan moet ze een stadion afhuren. Tot slot nog één bevallingsverhaal? Ze lacht. “Die vroegbevalling op de witte leren bank.” Die is haar ook wel bijgebleven.

CC (foto CC)

Oproep: bent u bakker, secretaresse of hebt u een ander beroep en viert u ook een 40-jarig jubileum? Wilt u daarover meer vertellen? Mail ons op: cc.weekbladoosterhout@outlook.com.