Het is alweer enige jaren geleden dat het Centre Simama als eigen doel voor de Bisschoppelijke Vastenactie opgevoerd mocht worden. Het was 2019 om precies te zijn. In dat jaar werd er in de H. Catharinaparochie van Oosterhout gecollecteerd voor het revalidatiecentrum in Kisangani, Congo.
Om een en ander weer in herinnering te brengen: na mijn pensionering zou ik samen met pater Martin Konings, oprichter van het centrum voor gehandicapte kinderen en volwassenen in Kisangani, naar Congo gaan om te zien hoe en wat we vanuit Nederland aan hulp konden bijdragen. Het Centre Simama was door pater Martien overgedragen aan de Frères de la Charité de Belgische congregatie die zich met de zorg voor gehandicapten bezighouden in Congo. Voorafgaand aan ons bezoek was al een volle zeecontainer met medische en paramedische middelen naar Congo verstuurd gevuld met middelen uit de fysiotherapiepraktijk zoals rolstoelen, loophulpen en andere materialen. Dat was bijzonder welkom. Pater Martin Koning overleed echter in oktober 2017 waarmee het plan om samen naar Congo te gaan in duigen viel. Bij de begrafenis van père Martin in Nijmegen stelde frère Jean Mbeshi, Congolees coördinator van ongeveer veertig revalidatiecentra in Congo, voor toch naar Congo te komen. In 2018 reisde ik af.
Congo heeft een reputatie van armoede, politieke spanningen, oorlog en corruptie. De schrijnende armoede staat in schil contrast met de onschatbare bodemrijkdommen van het land en de potentiële welvaart die deze zouden kunnen brengen. Diezelfde bodemschatten zorgen echter voor een felle strijd over het beheer ervan. Kisangani ligt in het oostelijke deel van Congo, waar buurland Rwanda met militante troepen van het rebellenleger aanspraak maakt op de diamantmijnen en nagenoeg dagelijks de plaatselijke bevolking intimideert met militair geweld. Bovendien kampt de regio met uitbarstingen van onder meer het ebolavirus, waar de lokale gezondheidszorg niet tegen opgewassen is. Reizen naar Congo vraagt de nodige voorbereiding. De wereldwijde dekking van een reguliere reisverzekering is op nagenoeg alle landen van de wereld van toepassing. Echter niet voor de Democratische Republiek Congo! Congo is geen vakantieland!
Kees de Kok hoorde van mijn collega in praktijk voor fysiotherapie in Dorst dat ik naar Congo vertrokken was. Hij maakte indertijd deel uit van de afdeling caritas van de Catharina parochie in Oosterhout, waar ook Dorst onder valt en kwam op het idee om het project Centre Simama als eigen doel voor de Bisschoppelijke Vasten Actie van 2019 voor te stellen. Het voorstel werd goedgekeurd. En zo kwam er, zonder dat ik ervan op de hoogte was, spontaan een actie voor het Congolese revalidatiecentrum in Congo op gang in Oosterhout en de kerkdorpen waarbij onder meer ook de basisschool uit Den Hout en de Marcoenschool uit Dorst aan deelnamen. Er was veel goodwill voor de actie. Vanuit s’ Hertogenbosch meldde zich de Stichting Bisschop Bekkers direct aan om mee te doen. In 2020 voegde ook de Bernardus-parochie van de basiliek van Oudenbosch zich bij het project in Kisangani. Zo konden we drie jaar lang onder de vlag van de Bisschoppelijke Vastenactie actievoeren voor het Centre Simama. Om kort te gaan, de Bisschoppelijke Vastenactie bleek, mede dankzij een flink aantal enthousiaste vrijwilligers uit Dorst, het eerste jaar meteen al een verrassend grote bijdrage voor het project in Congo op te leveren. Voor 2019 was de opbrengst begroot op € 4.500, -. Het resultaat bleek meer dan het dubbele te bedragen, namelijk € 11.540, -. In 2020 was dat ondanks de Coronacrisis € 16.163, - en in 2021 kon er maar liefst € 24.000, - overgemaakt worden naar het centrum. Dat maakte dat we echt een structurele bijdrage konden leveren aan de verdere ontwikkeling van het Centre Simama.
Plannen voor de toekomst.
Nu vijf jaar later is een kleine update over de huidige situatie in het centrum wel op zijn plaats. Via email en whatsapp kunnen we contact met de administrateur van het centrum onderhouden. Hij houdt ons op de hoogte van het wel en wee in en om het revalidatiecentrum. Om het contact met Centre Simama duurzaam intact te houden is de Stichting Vrienden van Centre Simama opgericht. De stichting heeft met ingang van 2025 de ANBI-status voor een buitenlandse instelling. Hiermee zijn donaties en giften op NL76 INGB 0110 2389 58 t.n.v. Stichting vrienden van Centre Simama aftrekbaar voor de belastingdienst.
Ondertussen is Congo nog steeds verre van een vakantieland. Oost-Congo kampt voortdurend met politieke en economische problemen. Onlangs is hier een nieuwe variant van het ebolavirus opgedoken. Op dit moment wordt het afgeraden naar Congo af te reizen, maar er zijn (weliswaar vooralsnog vage) plannen om samen met een orthopedisch instrumentmaker van OIM Breda naar Kisangani te reizen om er een workshop te houden voor Congolese collega’s.
Verleden jaar september hebben we via de internationale non-profit organisatie We Make Hope uit Boechout België nog een grote zending met ortheses van OIM Breda, mondkapjes en talloze dozen met voetbalkleding kunnen versturen. De zeecontainer maakt een reis van ruim een half jaar over zee en de Congo rivier voor die in Kinshasa aankomt.
Henny Hoedemaker
